کسی تا چند هفته قبل با محمود احمدی نژاد مخالفت جدی نکرده بود. همیشه ابراز ناراحتی هایی بود اما محمود به کسی گوش نمی کرد و حرف خودش را می زد و کار خودش را پیش می برد.

از جریان هاله نور, ورود زنان به ورزشگاه, ادغام شوراهای عالی کشوری, فتح دانشگاه کلمبیا, برکناری ناگهانی وزرا, سپردن تمامی اختیارات ممکن به اسفندیار رحیم مشایی از نمونه های خواسته ها و گفته های بحث برانگیز رییس جمهور بودند که علی رغم مخالفت های زیاد, تحقق یافتند. کسی مقابل سکاندار قوه مجریه نایستاد تا جایی که امر بر خود وی نیز مشتبه شد و احتمالا به این اندیشه اعتقاد پیدا کرد که سخنان, اوامر و دستورات وی از چنان مرتبه ای برخوردار است که نباید با آنها مخالفت شود.

اما اوضاع همیشه بر یک روال پیش نمی رود. بالاخره هر جایی, حساب و کتابی دارد و هر دهی, کدخدایی که چنین شکل از عمل را بر نمی تابد و رهبر انقلاب نیز وقتی یکی از عملکردهای نادرست رییس جمهور را دیدند, با مانند پدری که گوش فرزند را می کشد, برخوردی عقلانی با محمودی که برخی توهمات برایش ایجاد شده بود, انجام دادند.

روال باید این باشد که محمود از فرمایش پدرانه رهبری درس بگیرد, سرش به سنگ بخورد و از شدت ضربه, توهماتی را که ممکن است تحت تاثیر جریان انحرافی دور و برش, به هم زده باشد, از سرش پریده باشد.

اما به نظر نمی رسد که چنین اتفاقی افتاده باشد. جریان انحرافی دولت که نبض بسیاری از تحولات غیر عقلانی و انحرافی در دست آن است, از فرمایش پدرانه رهبری که مجبور به تمکین در برابر آن بوده است, بسیار خشمگین شده است. از این جریان بر می آید که با تحریک رییس جمهور, باعث شوند تا محمود با هر مساله ای که در روابط روزمره با دستگاه های اجرایی دیگر پیش آید, عصبانی عمل کند. فرقی نمی کند که مساله ادغام وزارت خانه ها باشد یا یک مساله ساده اداری.

حالا رییس جمهوری داریم که تحت تاثیر این جریان انحرافی ـ یا شاید جریان انحرافی‌ای را داریم تحت تاثیر ایشان! ـ که ناراحتند، زخم خورده اند و مثل همان پسری که اول نوشته گفتم، نه دست دوستی ای را قبول می کنند نه با مهمانان سلام و علیک می کنند و در یک کلام منتظر تلافی هستند. اینها حالا با همه چیز و همه کس دعوا دارند. باید منتظر ماند و دید آیا این اخلاق بد اصلاح می شود یا پدر باید این بار گوش مالی سختی به فرزند بدهد؟

البته باید انصاف داشت و اذعان کرد که دخالت در کسب و کار زندگی مردم, سابقه ای بیشتر از شش سال عمر دولت نهمدهم دارد. وقتی نیروی انتظامی عامل ابلاغ و اجرای مصوبه ای شد تا به بهانه صرفه جویی در مصرف برق, کسب و کار ملت قبل از نیمه شب تعطیل شود. دستوری که با مصوبه ای که خود اصناف تهیه کرده بودند, قانونی شد ولی مگر کدام آدم عاقلی علیه منافع خودش چیزی را تصویب می کند؟

دولت نهمدهم اما دخالت های مهمتری در کار ملت انجام داده است که در میان این دخالت ها, دخالت در قراردادهای خصوصی و امور تجاری این قراردادها, بیشتر از بقیه به چشم نگارنده آمده است.

شاید اینجا گفته شود که سیاست رهاسازی بازار نیز به مانند سناریوهایی حامی هدایت کامل بازار توسط دولت, پس از آزموده شدن, به کنار گذاشته شده است و در مترقی ترین و موفق ترین اقتصادهای دنیا هم دولت دخالت های مستقیمی را در کسب و کارهای خصوصی انجام می دهد اما من هم نی پرسن آخر در کجای این کره خاکی, دولت به مردم می گوید خانه ات را چه مدت و به چه کسی اجاره بده؟

بحث سر تعیین میزان اجاره یا لزوم ثبت قرارداد نیست بلکه سوال این است که واقعا به دولت یا هر کس دیگری چه ربطی دارد که من به عنوان یک مالک, ملکم را به مجرد اجاره می دهم یا متاهل؟ یک سال اجاره می دهم یا ده سال؟

دولت نهمدهم در بخش های از زندگی مردم دخالت می کند و جاهایی فضولی می کند که نه شرع به او اجازه داده است نه قانون اساسی و نه قوانین عادی. کاری که به مرور دولت را به همان هیولایی تبدیل خواهد کرد که هفتاد سال مردم ساکن سرزمین همسایه شمالی ما را رنج داد, همان دولتی که امام راحل به درستی سرنگونی آن را پیش بینی کرد چرا که دخالت بیش از حد آن را در امور خصوصی ملتش دیده بود.

خدا کند عقلایی پیدا شوند و با شکایت به دیوان عدالت اداری جلوی این دخالت دولت در امور اجاره مانند اجاره ندادن ملک به مجرد و تعیین اجباری مدت اجاره را بگیرند چرا که به زعم نگارنده این راهی که دولت نهمدهم در پیش گرفته است به کمونیستستان ختم می شود و لاغیر!

اما شایعه چیست و چه چیزی شایعه نیست؟

شایعه موضوعی است پویا که از آمیزش نامشروع اهمیت یک موضوع و ابهام شرایط موجود، بر بستر افکار عمومی متولد می شود و برای ادامه حیات همچون درختی که در زمین ریشه می دواند، این پدیده نیز ریشه توجیهات احساسی را به جای استدلال‌های عقلی در اذهان عمومی پرورش می دهد. وسیله انتقال شایعه عموما کلام است ولی گاها از طریق رسانه های جمعی نیز گسترش می یابد. موضوع شایعه اکثرا پیشامدهایی مانند جنگ، سیل، فجایع، افزایش قیمت ها، روابط سیاسی، موضوعات اقتصادی، اشخاص معروف و… می باشد. شایعات می توانند اساسا پوچ و ساختگی باشند و یا پاره هایی از حقیقت را در هاله ای از ابهام به همراه داشته باشند. وبلاگ عشق فلسفی، سیاستی عاشقانه: شایعه چیست؟

در تعریف دیگری آمده است:

وقایع و حوادث مبهمی که اخبار و اطلاعات موثق، دقیق و درستی در مورد آن وجود ندارد، یا اطلاعات ناقص و بعضا متناقض از آن در جامعه جریان پیدا می‌کند، زمینه شکل‌گیری یک جریان خبری تخریب کننده، نادرست و غیر واقعی به نام شایعه را فراهم می‌کند. حوادث طبیعی و غیر مترقبه‌ای چون زلزله که هم به اندازه کافی وحشتناک و هراس‌آور و فراگیر و هم از نظر علمی غیرقابل پیش‌بینی است می‌تواند زمینه‌های قدرت گرفتن رسانه شایعه را فراهم کند. ویکی پدیای فارسی: شایعه

براساس این تعریف، مبهم بودن، مهم بودن موضوع برای همه یا قشر خاص و کمبود اطلاعات موثق و علمی درباره یک موضوع، می‌تواند زمینه‌ساز ایجاد شایعه درباره موضوعی خاص باشد. اما اینها تنها شروط لازم و نه همه شرط های لازم برای ایجاد و پخش یک شایعه هستند. شایعه علاوه بر گروهی که بر آن موثر باشد، نیاز به گروهی که نفعی هم از آن ببرند، دارد.

برای مثال می‌توان از “شایعه فوت مقام معظم رهبری” که تا به چندین بار توسط غرب به ویژه آمریکایی ها پخش شده است. مروری بر ماجرای این شایعه و تکذیبی که خبرگزاری فارس در زمان مدیریت آقای فضائلی با درایت بر آن منتشر کرد، نشان می‌دهد که شایعه در فضای کمبود اطلاعات و نبود مرجعی فراگیر برای تکذیب و نشان دادن اخبار درست شکل می گیرد. محتوای شایعه جالب توجه است:

به نظر می‌رسد که در واقع (آیت‌الله) خامنه‌ای فوت کرده و یا در حال فوت است و نظام ایران تلاش دارد ارزیابی کند اگر این خبر اعلام شود، چه اتفاق و واکنشی خواهد داشت و واکنش مردم چه خواهد بود. خبرگزاری فارس: سلامتی مقام معظم رهبری، از شایعه تا واقعیت

تا اینجا صحبت از شایعاتی بود که توسط مخالفان حکومت برای تخریب یا نفع خاصی منتشر شده اند. شایعاتی که می شود با استفاده از رسانه های رسمی یا ابزارهای دیگر با آن مقابله کرد اما وقتی دولتی خودش شایعه منتشر می کند و از همان ابزارهایی که باید با پخش چنین شایعه ای مقابلظ کنند برای پخش بهتر آن بهره می گیرد، دیگر چه می توان کرد؟

در واقع می توان گفت وقتی یار خودی با هر هدفی گلی را وارد دروازه می کند، طرفداران تیم یا کسانی که از باخت تیم خودی دچار ضرر می شوند، بهت زده انگشت به دهان می گیرند و با خود فکر می کنند که از هر کسی انتظار می رفت اما از این یار تیم خودمان هرگز! به بخشی از سخنان دکتر احمدی نژاد که نطفه اصلی شایعه زلزله در تهران را دامن زد و باعث شد تا ترس درست و به جا اما زیرپوستی مردم از وقوع زلزله محتمل در تهران، به ترس عینی تبدیل شود، توجه کنید:

احمدی نژاد: شرایط طبیعی نشان می‌دهد وقوع زلزله در تهران قطعی است. رئیس‌جمهور با بیان اینکه یکی از علمای بزرگ تهران به من پیغام داد که از مردم بخواهم مراقب باشند و ضمن پرهیز از گناه، برای دوری از بلایا دعا کنند، از مردم تهران خواست که موضوع زلزله و مقاوم‌سازی ساختمان‌های خود در برابر این بلای طبیعی را جدی بگیرند. عصر ایران

رئیس جمهور ادامه داد: بالاخره از لحاظ علمی، تهران در معرض زلزله است و یکی از عالمان بزرگ دینی در تهران به من گفت که به مردم بگویم تا مراقب باشند، دعا کنند و گناهی مرتکب نشوند و آماده باشند. خبرگزاری برنا

این سخنان نقطه آغاز دور جدید شایعه زلزله در تهران بود. اگر چه شاید با این توجیه که هدف اصلی این سخنان ایجاد آمادگی در مردم برای مقابله با زلزله بود، بتوان عده ای را راضی کرد اما کسانی که با رسانه ها و مخاطبان آنها یعنی مردم سر و کله می زنند، از اثرات مخرب این سخنان آگاه هستند! شاید برای نخستین بار رییس یک دولت شخصا خبری مبهم را با نقلی شفاهی از یکی از عالمان بزرگ تهران، به شایعه ای قوی تبدیل کرد که به سرعت در داخل و خارج از کشور پیچید و در هر حوزه اثر خودش را به جا گذاشت.

نه می توان به طور کامل اثرات این شایعه را برآورد کرد و نه من قصد چنین کاری را دارم اما فقط به برخوردی که با یکی از وبلاگنویسان که شایعه خرید سگ های ششصد میلیون تومانی برای نهاد ریاست جمهوری را منتشر کرده بود، اشاره می کنم که با برخورد شدید روبرو شد و مجبور شد به سرعت این شایعه را تکذیب کند. آنجا خود رییس جمهور مرجعی بود که از شایعه متضرر شده بود و به سرعت حق ایشان و نهاد ریاست جمهوری بازستانده شد، اینجا حق مردم تهران تضییع شده است و امنیت روانی ایشان با یک شایعه به شدت خدشه دار شده است اما چه کسی از طرف مردم می تواند به ریاست محترم جمهور اعتراض کند؟

شاید توجه به سخنان رهبر معظم انقلاب در نماز جمعه به تاریخ ۰۸/۰۵/۱۳۷۸ به عنوان فصل الخطاب در مورد امنیت روانی و شایعه پراکنی بد نباشد:

شما ببینید، یکى از چیزهایى که یک ملت و یک کشور و یک آدم و یک فامیل را مى‌تواند همیشه مورد آزار قرار دهد، شایعه پراکنى است. در قدیم چگونه شایعه پراکنى مى‌کردند؟ یک نفر، پنج نفر، ده نفر توى مردم مى‌افتادند و شایعه پخش مى‌کردند؛ اما حالا شایعه پراکنى به‌وسیله‌ى رادیو انجام مى‌گیرد. یک رادیو خبرى را جعل و یا تحریف مى‌کند؛ یک چیز کوچک را بزرگ مى‌کند؛ یک امر مهم را پنهان مى‌کند؛ این مى‌شود شایعه‌پراکنى.

البته درصدی هم برای این مساله که ممکن است در ورای گفته های رییس جمهور نکاتی باشد که بنده از آن ناآگاه هستم، می گذارم. شاید دلایل ایشان برای این کار منطقی باشد و نمی توان بدون شنیدن این دلایل قضاوت نهایی را انجام داد.

پی نوشت: امیدوارم تحمل دوستان مختلفی که وظیفه نظارت و پالایش محتوای وبلاگستان فارسی را به عهده دارند، بالا باشد و این انتقاد منطقی باعث فیلتر شدن من نشود.

۱٫  نازنین، دخترم، هفته قبل نخستین بار به شهربازی رفت. قیافه دخترم وقتی دستگاه های رنگین و چراغ های چشمک زن را می دید، واقعا دیدنی بود. ابروهایش را بالا برده بود و هر از گاهی برای تایید به من نگاه می کرد و من هم با لبخند تایید می کردم. انگار یک زمینی را به شهر مریخی ها برده باشی، چقدر تعجب می کند؟ همانقدر نازنین متعجب بود و به در و دیوار وسقف و زمین نگاه می کرد. زمان البته شهربازی این طور نبود، نه سرپوشیده بود و این چنین دستگاه هایی مکانیکی و الکترونیکی ای داشت. قم بود و یک پارک بزرگ سالاریه که فضای سبز محشرش بسیار بیشتر از تک و توک دستگاه های نصب شده بود. ما بچه ها می رفتیم و بازی می کردیم و بزرگترها می نشستند و حرف می زدند، کاری که الان معنی اش را می فهمم. به هر صورت در نخستین روزهای واپسین ماه سال ۱۳۸۸، شهربازی سرپوشیده رنگین کمان، به قدم ها دخترم مزین شد.

۲٫ بالاخره جمهوری اسلامی از خودش تحرکی نشان داد و یکی از تروریست های بین المللی را گرفت. نفس گرفتن عبدالمالک ریگی، فارغ از تبعات و خوشحالی بعد از آن، نشان از بازگشت اقتدار به سیستم امنیتی ما دارد. سیستمی که بعد از جریان قتل های زنجیره ای، دچار مشکلات روانی و فیزیکی شده بود و حالا دوباره اقتدار خودش را به دست آورده است. از نقطه نظر حقوقی هم، برای نخستین بار، با توجه به استقراء ناقص من، جمهوری اسلامی از صلاحیت دادگاه های ایران در بازداشت متهمان به اعمال تروریستی استفاده کرد و توانست بدون هیچ مخالف حقوقی ای، اقتدار فرامرزی ابزارهای قانونی را نشان بدهد. این دیگر یک عملیات مخفیانه در خاک عراق برای در هم کوبیدن منافقین نبود که بروند و بعد تکذیب کنند بلکه دستگیری یک مجرم بود. این موفقیت در مدیریت سیستم های اطلاعاتی، امنیتی، رسانه ای، نظامی و حقوقی جای تبریک دارد. حیف که بعضی ها فقط نیمه خالی لیوان را می بینند. امیدوارم مجازات ریگی هم مرهمی بر دل قربانیان این جانی باشد و حامیان آمریکایی و انگلیسی ترور را هم سر عقل بیاورد.

۳٫ بنزین سوپر در باک ماشین، به نظرم کمتر مصرف می شود! این را به تجربه دریافته ام و البته شاید توهم باشد ولی خوب مثل اینکه این نوع بنزین به خاطر گرانتر بودن، ناخالصی کمتری دارد. اما اینکه این مورد چه ربطی دارد باید بگویم این روزها به خاطر کارهای خبرگزاری آینده روشن و نمایشگاهی که داشتیم و پی گیری مجوز مجلات و … مدام مسافر تهران هستم و بالتبع به مسائلی چون بنزین و روغن و … حساس می شوم!

۴٫ هژمونی غالب وبلاگستان فارسی، موضع گرفتن بر علیه حکومت است. اما آدم هایی که در وبلاگهایشان هر حرکت دولت را نقد می کنند، دقت نمی کنند که این دولت برآمده از ایران و ایرانی است و باید خودشان را خیلی مواقع نقد کنند و اصلاح کنند تا جامعه هم اصلاح شود. اگر دولت عجله دارد و عملگرا است و بی برنامه، دقیقا نمودار یک ایرانی است که همیشه عجله دارد و عمل می خواهد و برنامه ریزی هم ندارد. این دولت عجول و بی برنامه که کارهای ناکرده بسیار دارد، مثل ما ایرانی ها است که خانه تکانی عیدمان را تا هفته آخر هم انجام نمی دهیم و کارهایمان می ماند و تنبلی می کنیم. چه می شود که هم با برنامه تر باشیم و کمتر عجله کنیم و هم دولت که برآمده از خود ما است، این طور باشد؟

۱٫ اولین هدیه شادی که دولت به من می دهد و هر روز صبح هم تکرار می شود، شادی این است که وبلاگم فیلتر نشده است و هنوز بالا می آید.

باور کنید این قدر شاد می شوم که نگو. آخر در مقابل وبلاگ های بچه هایی که بی ادبی نوشته اند یا مسائل مختلف را رعایت نکرده اند و الان بی وبلاگند، شادی وبلاگ داشتن واقعا نشاط آور است.

۲٫ هیچ دولتی نتوانسته است مردم را با بنزین زدن شاد کند. باور کنید همین که کارت بنزینی مفت به دست می آید و می توانیم باک بنزیمان را به همان قیمت ۱۰۰ تومان پر کنیم، واقعا شادی آور است. در عین حال این شادی تا زمانی که آمپر بنزین به نصف نرسیده است ادامه دارد و یک شادی کوچک ادامه دار است.

۳٫ ما از دار دنیا یک فقره آپارتمان نقلی ۵۰ متری داریم. در دولت قبلی یک مدت حتی توی سرش خورده بود و به ۸ میلیون تومان هم نمی خریدندش، اما در دولت جدید، قیمت این آپارتمان ما مدام رشد می کند. قبل از عید ۲۵ میلیون بود و ندادیم، حالا شده است ۳۲ میلیون و مانده ایم که آیا بدیم آیا ندیم! شادی دیدن رشد قیمت آپارتمانی که ابوی موقع عروسی به ما هدیه دادند واقعا مثال زدنی است. ان شاء الله به زودی زود می فروشیمش و یک آپارتمان دیگر می گیریم که بیشتر با کمک دولت رشد کند و شادتر شویم!

۴٫ یک موقعی دولت کار بدی کرد و قلیان را ممنوع کرد، اما بعد فهمیدیم که این ممنوعیت هم برای این بوده است که دوباره آزادش کند و با آزادی اش ما را شاد کند. باور کنید هر وقت که به قلیان کش خانه می رویم و قلیانی دود می کنیم، شاد و شادتر می شویم و به جان دولت دعا می کنیم. چرا که در دولت های قبلی نمی دانستیم شادی قلیان کشیدن یعنی چه!

۵٫ شادی خواندن خبرهای جدید از دولت، البته شادی کوچکی نیست. اینکه دولت مدام ادم هایش را عوض می کند، ما را از این جهت شاد می کند که می فهمیم دولتمان کاملا ایرانی است و از دل ما ایرانی ها بر آمده است. با کسی شوخی ندارد و برای شاد کردن ما ملت، هر عضوی از کابینه را که ملت را ناشاد کند، حذف می کند. این دغدغه دولت را برای شاد کردن ما می رساند و طبیعی است که این دغدغه ما را شاد می کند.

۶٫ آخرین شادی ای که شخص رییس جمهور به ما هدیه داد، خبر و عکس ازدواج پسر رییس جمهور بود. خدا وکیلی این که دیدیم بالاخره یکی از اعضای دولت با دیگری وصلت کرده است و ما عکس هایش را می بینیم، کلی شادمان کرد. البته از یک جهت دیگر هم شاد شدیم، چون هم پدر داماد و هم پدر عروس عضو هیئت دولت هستند، دیگر ادم جدیدی وارد دولت نخواهد شد چرا که این دو نفر هر کسی را خواسته اند وارد دولت و کارهای اداری کرده اند، (البته اگر کرده باشند) و دیگر ادم جدیدی نمی آید که جنبه نداشته باشد و یک دفعه کلی از فامیل هایش را وارد دولت کند.

اما از شوخی گذشته تمام دولت های قبلی این وصلت ها را در خفا انجام می دادند، اما این بار دولت وصلت درون سازمانی اش را خودش لو داد!

شادی های دیگر را شما اضافه کنید، اما مودبانه و طوری که شادی اول ما یعنی هر روز دیدن این وبلاگ از دست نرود!